تاريخ : پنجشنبه نوزدهم بهمن ۱۳۹۶ | نویسنده : سید هادی
مغول ها در کلبه های گرد ساختع از چوب و نمد زندگی می کردند. آنها آخرین مهاجمان بزرگ جهان بودند. اما بر خلاف هون ها، سلت ها و ژرمن ها و دیگر اقوامی که در گروه های بزرگ مهاجرت کردند، هرگز به خاطر اینکه در یک مکان جدید مستقر شوند دست از خلق و خوی سنتی و روش زندگی خود برنداشتند. برای مورخان و باستان شناسان، مغول ها پازل تاریخی شگفت انگیزی را به نمایش می گذارند که بسیاری از قطعات کلیدی آن مفقود است. آثار باقیمانده از امپراطوری بسیار کم است. مغول ها هیچ شهرب از آن خود بنا نکردند و هیچ بنای تاریخی، کلیسای جامع، برج یا دیوار بلندی نساختند. حتی قراقورم، پایتخت امپراطوری، در سده پانزدهم به دست چینی ها ویران شد. فقط ساخته های دستی و نوشته هایی از آنها باقی مانده که بعد از انقراض شان در معابد بودایی محافظت می شدند.
ولی آنها هم در زمانی که اتحاد شوروی و جمهوری خلق چین در سده بیستم براساس فلسفه مارکسیستی بر ضد هر شکلی از دین سازمان یافته مبارزه کردند، در معبدها از بین رفتند. چون بودیسم هم مانند همه ادیان دیگر مورد حمله قرار گرفت. معابد همه ویران، و راهبان آنها کشته یا زندانی شدند و دارایی ارزشمندشان به تاراج رفت. در نتیجه آثار باقیمانده از زمان چنگیز بیش تر به حوزه ادبیات تعلق دارند. زندگی چنگیزخان در دو کتاب مهم که به دست آیندگان نوشته شده اند، حفظ شده است: آلتان دبتر ( احتمالا به معنای دفتر طلایی) شرحی از خانواده و تبار چنگیزخان بود. هرچند اصل این اثر موجود نیست؛ اما یک روایت چینی از آن با عنوان گزارش اردوهای امپراطور مقدس جنگاور، تاریخ امپراطوری مغول را از خطر نابودی نجات داد. منبع اصیل دوم درباره تاریخ مغول با عنوان تاریخ محرمانه مغول هم تقریبا پس از مرگ چنگیزخان به وسیله چینیان نگهداری شد.
ولی آنها هم در زمانی که اتحاد شوروی و جمهوری خلق چین در سده بیستم براساس فلسفه مارکسیستی بر ضد هر شکلی از دین سازمان یافته مبارزه کردند، در معبدها از بین رفتند. چون بودیسم هم مانند همه ادیان دیگر مورد حمله قرار گرفت. معابد همه ویران، و راهبان آنها کشته یا زندانی شدند و دارایی ارزشمندشان به تاراج رفت. در نتیجه آثار باقیمانده از زمان چنگیز بیش تر به حوزه ادبیات تعلق دارند. زندگی چنگیزخان در دو کتاب مهم که به دست آیندگان نوشته شده اند، حفظ شده است: آلتان دبتر ( احتمالا به معنای دفتر طلایی) شرحی از خانواده و تبار چنگیزخان بود. هرچند اصل این اثر موجود نیست؛ اما یک روایت چینی از آن با عنوان گزارش اردوهای امپراطور مقدس جنگاور، تاریخ امپراطوری مغول را از خطر نابودی نجات داد. منبع اصیل دوم درباره تاریخ مغول با عنوان تاریخ محرمانه مغول هم تقریبا پس از مرگ چنگیزخان به وسیله چینیان نگهداری شد.